Tổn thương dây thần kinh do tiểu đường

Tiểu đường gây ra những rối loạn dây thần kinh bởi. Một số bệnh nhân không có triệu chứng, số khác bị đau nhức hay mất cảm giác ở tay và chân.

Dấu hiệu nhận biết
Biểu hiện bệnh tùy thuộc vị trí và mức độ tổn thương của dây thần kinh. Trên thực tế, một số bệnh nhân tiểu đường bị tổn thương dây thần kinh nhưng không có triệu chứng gì. Ngược lại, những người khác thì bị mất cảm giác, tê hay đau ở bàn chân.
Triệu chứng tổn thương dây thần kinh gồm: mất cảm giác, đau nhói hay đau ở các bộ phận tay và chân; teo bắp thịt ở bàn chân và bàn tay; khó tiêu, buồn nôn hay nôn; tiêu chảy hoặc táo bón; choáng váng hoặc ngất do tụt huyết áp tư thế; khó tiểu tiện; rối loạn cương dương và khô âm đạo; dấu hiệu kèm theo không phải do bệnh thần kinh là trầm cảm và sút cân

Tổn thương dây thần kinh mắt do tiểu đường.

Những thể bệnh thần kinh do tiểu đường
Khoảng 60 - 70% bệnh nhân tiểu đường bị một dạng nào đó của bệnh thần kinh. Tổn thương dây thần kinh xảy ra ở bất cứ thời điểm nào, nhưng nguy cơ bệnh tăng cùng tuổi tác và thời gian bị tiểu đường.
Tỷ suất bị tổn thương dây thần kinh cao nhất ở những người bệnh tiểu đường từ 25 năm và gặp nhiều hơn ở bệnh nhân tiểu đường khó kiểm soát mức đường trong máu, rối loạn lipid huyết, tăng huyết áp và béo phì.
Tổn thương thần kinh do tiểu đường có thể phân chia thành các thể bệnh: ngoại vi, tự động, gần hoặc tiêu điểm. Mỗi thể bệnh tác động lên những bộ phận khác nhau của cơ thể như sau:
- Thể bệnh thần kinh ngoại vi: thường gặp nhất, gây đau hay mất cảm giác ở ngón chân, bàn chân, cánh tay và bàn tay.
- Bệnh thần kinh tự động: gây rối loạn các chức năng tiêu hóa, chức năng bài tiết, rối loạn đáp ứng tình dục, rối loạn tuyến mồ hôi. Có thể có các rối loạn ở dây thần kinh ở tim, rối loạn kiểm soát huyết áp, tổn thương dây thần kinh ở phổi và mắt.
- Bệnh rối loạn hệ thần kinh thực vật làm cho bệnh nhân không ý thức được mức đường xuống quá thấp đến mức nguy hiểm.
- Thể bệnh thần kinh gần (proximal) gây đau ở mông, đùi và làm cho chân yếu đi.
- Thể bệnh thần kinh tiêu điểm gây yếu đột ngột một sợi hay một nhóm dây thần kinh, gây đau hoặc yếu cơ. Cơn đau có thể xuất hiện đột ngột và nặng.
Bệnh thần kinh ngoại vi còn gọi là bệnh thần kinh xa đối xứng, là tổn thương dây thần kinh ở cánh tay và chân. Chân thường bị tác hại trước tay. Dấu hiệu tổn thương có thể gồm: mất cảm giác đau hay nóng lạnh; cảm giác tê, rát hay ê buốt như dao đâm; mất thăng bằng và phối hợp động tác.
Các dấu hiệu thường nặng lên về ban đêm. Tổn thương thần kinh ngoại vi cũng làm cho yếu cơ và mất phản xạ, nhất là ở mắt cá, làm thay đổi dáng đi. Do bàn chân mất cảm giác nên dễ bị thương tích, nếu không điều trị kịp thời, nhiễm khuẩn có thể lan vào xương dẫn đến phải cắt bỏ bàn chân.
Chữa trị như thế nào?
Bệnh nhân tiểu đường cần nghiêm túc thực hiện việc theo dõi mức đường huyết, kế hoạch các bữa ăn, tập thể dục vừa sức, dùng thuốc uống trị tiểu đường hay tiêm insulin nhằm kiểm soát mức đường huyết.
Để giảm đau trong bệnh đau nhức thần kinh do tiểu đường, có thể dùng một trong các thuốc: chống trầm cảm 3 vòng như amitriptylin, imipramin, desipramin; các thuốc chống trầm cảm khác. Thuốc giảm đau nhóm á phiện và tramadol, nhóm thuốc phiện. Thuốc giảm đau thoa ngoài da như kem capsaicin, miếng dán lidocain hay keo thuốc chống viêm không steroid.
Để phòng bệnh, phương pháp tốt nhất là giữ mức đường huyết gần mức bình thường . Nếu luôn giữ được mức glucose an toàn, có thể bảo vệ được thần kinh ở khắp cơ thể.

Theo Sức khỏe & Đời sống

Read more »

8 mẹo nhỏ thư giãn tinh thần

Những lúc thấy mệt mỏi, căng thẳng trong công việc, gia đình... bạn sẽ làm gì để thoát khỏi tâm trạng đó?

Dưới đây là những mẹo nhỏ giúp bạn tạo niềm vui, sự lạc quan cho tinh thần và động lực để bạn tiếp tục cố gắng.
1. Tắm thư giãn

Thỉnh thoảng hãy thưởng cho mình một buổi tắm thư giãn tuyệt vời với ánh nến, tiếng nhạc dịu êm... Bạn hãy ngâm mình trong nước ấm và mát xa nhẹ toàn thân tận hưởng cảm giác thư giãn để xua hết nỗi lo toan và muộn phiền.
2. Làm những gì mình thích
Đôi khi bạn cũng nên quên đi những quy tắc ăn kiêng nghiêm ngặt trong một buổi tối. Chiều chuộng bản thân một chút sẽ giúp tinh thần thoải mái hơn. Hãy “cho phép” mình cùng các bạn ăn những món ưa thích, xem phim hoặc làm những việc bạn muốn để có được cảm giác hài lòng với bản thân.
3. Mua sắm

Phụ nữ ngày nay rất nhiều lo toan với áp lực công việc cơ quan và gia đình đôi khi quên chăm sóc đến bản thân mình. Để chu toàn cả hai là điều không dễ đối với một phụ nữ, nếu không khéo sẽ dẫn đến trầm cảm, stress vì vậy chúng ta cần dành ít thời gain đi đến các trung tâm thương mại để mua sắm làm mới cho bản thân và gia đình. Chắc chắn, một món quà mới sẽ làm bạn vui trong nhiều ngày sau đó.
4. Đọc sách
Với nhiều người, công việc bận rộn đến mức chẳng có thời gian dành cho việc đọc sách. Tuy nhiên, đọc sách là cách hay để giải tỏa stress.
5. Nghe nhạc
Không có phương pháp thư giãn nào tốt hơn là nghe bản nhạc mà bạn yêu thích. Hãy hát và nhảy theo giai điệu, hoặc nằm nghe thư giãn theo bản nhạc chắc chắn bạn sẽ cảm thấy thoải mái tinh thần hơn.
6. Đi bộ

Hãy tìm một đôi giày thoải máivà dạo quanh khu công viên hay vườn hoa nơi bạn sinh sống để tâm hồn thư thái. Nếu có một người bạn thân đi bộ cùng thì niềm vui sẽ được nhân lên, và nỗi buồn sẽ được vơi đi.
7. Làm vườn
Thật tuyệt nếu nhà bạn có một khu vườn nho nhỏ. Khi stress, bạn hãy dành nhiều thời gian chăm sóc cây cỏ hoặc làm một việc gì đó trong vườn bạn sẽ quên đi những căng thẳng trong cuộc sống.
8. Viết nhật ký hoặc chia sẽ với bạn bè
Đơn giản chỉ là bạn viết ra những tâm sự của mình, đọc nó, biết đâu bạn sẽ tìm được phương hướng giải quyết, hoặc có thể gọi điện thoại chia sẽ với bạn bè.

Theo Health

Read more »

4 cách cải thiện sức khỏe não bộ

Hãy luôn mỉm cười, luyện tập thể lực thường xuyên, tránh căng thẳng và nghỉ ngơi hợp lý để bộ não luôn khỏe mạnh.

Hãy luôn mỉm cười

Cười sẽ mang lại sự tươi trẻ sảng khoái, êm dịu. Khi cười sẽ kích thích nhiều phần của não bộ phát triển, não không bị căng thẳng bởi những lo lắng hay suy nghĩ quá nhiều.

 

 

Luyện tập thể lực thường xuyên

Tập thể dục không chỉ giúp ngăn ngừa bệnh béo phì, tim mạch, tiểu đường mà còn làm giảm nguy cơ mắc các bệnh não khi về già. Những người có vóc dáng cân đối, có bộ não hoạt động nhạy bén hơn những người yếu đuối.

Thường xuyên luyện tập thể dục không chỉ giúp lấy lại vóc dáng phù hợp mà chức năng của não cũng dần được cải thiện hơn. Để não hoạt động tốt, nên chọn cho mình những môn thể thao thích hợp như: aerobic, bóng bàn,…

Học ngôn ngữ mới, ghép hình cũng là cách luyện tập tốt cho trí não.

Tránh những căng thẳng (stress)

Căng thẳng tác động không tốt đến não, làm xáo trộn quá trình học và ghi nhớ, ảnh hưởng đến các quyết định mà bạn đưa ra hay cách giải quyết một công việc nào đó. Do đó, giữ bình tĩnh, tập thể dục, yoga, ngồi thiền sẽ giúp giảm stress hiệu quả.

Có thời gian nghỉ ngơi hợp lý

Sau một ngày làm việc mệt nhọc, não rất cần có thời gian nghỉ ngơi. Và cách hữu ích ở đây là tạo ra một giấc ngủ yên ả.

 

Theo VTV

Read more »

“Đánh bật” stress bằng thực phẩm

Có rất nhiều cách giúp bạn xả stress nhưng bằng thực phẩm bạn đã thử bao giờ chưa?

Sau đây là 6 cách giúp tinh thần bạn không bị áp lực căng thẳng.

1. Ăn để giảm stress:

Nếu tinh thần bạn đang bị căng thẳng như gặp phải vấn đề với sếp thì hãy ăn một quả táo, một quả lê, dưa hấu bạn sẽ thấy tinh thần thoải mái hơn. Nhưng không nên dùng mít hoặc sầu riêng.

2. Ưu tiên rau và hoa quả:

 

Một chế độ ăn nghèo nàn cũng giống như bạn đang hút thuốc hoặc uống rượu. Nó có thể khiến bạn giảm cân quá mức, thiếu năng lượng là nguyên nhân khiến bạn thiếu tập trung trong công việc.

Chế độ ăn tốt cho sức khoẻ cần có dầu cá, các loại hạt (đặc biệt là quả óc chó), hoa quả và gạo không xay trắng quá tốt nhất là gạo lứt. Những thực phẩm giàu vitamin C như lá rau đậm màu và các loại quả thuộc họ cam quýt. Rau là nguồn chính cung cấp chất khoáng và vitamin cho bữa ăn kiêng, vì vậy bạn nên ăn chúng càng nhiều càng tốt.

3. Tránh những bữa ăn nhiều năng lượng

Tránh nhịn đói rồi ăn bù bằng các bữa ăn cung cấp quá nhiều năng lượng. Thay vào đó là những bữa ăn nhỏ, chia làm nhiều lần trong ngày. Như vậy, nguồn năng lượng sẽ được duy trì nhờ sự cung cấp đều đặn, giảm áp lực lên hệ thần kinh. Cơ thể sẽ đương đầu tốt hơn với các vấn đề dễ khiến bạn bị stress.

4. Uống nước ấm trước khi tập thể dục

Bắt đầu một ngày mới với bài tập thể dục quen thuộc hoặc bạn có thể đi bộ, chạy bộ cũng là một cách khởi động ngày mới cho bạn. Nhưng đừng quên uống một cốc nước ấm mỗi sáng nữa bạn nhé.

5. Mỗi ngày ăn ít nhất một bữa rau xanh

Mỗi ngày cung cấp cho cơ thể ít nhất một bữa rau xanh và một quả cam. Tránh dùng quá nhiều muối và đường khi chế biến rau và pha nước cam bạn nhé. Lưu ý không nên ăn quá nhiều rau xào kỹ sẽ mất hết các vitamin, thay vào đó là nên ăn rau luộc hoặc nấu canh.

6 Thực phẩm từ gạo

 

Trong các bữa ăn kiêng hàng ngày nên có thực phẩm từ gạo như lúa mạch, gạo nâu, gạo lứt, yến mạch.

Cung cấp đầy đủ vitamin D, uống 500ml sữa mỗi ngày. Nếu bạn không thích sữa thì có thể thay thế bằng đồ uống từ đậu nành. Và không quên uống đủ nước mỗi ngày bạn nhé.

 

Theo Dân trí

Read more »

Trẻ quá hiếu động chưa hẳn đáng mừng

Trẻ con quá hiếu động chưa hẳn là đáng mừng, bởi đây có thể là dấu hiệu của bệnh tăng động. Nếu không phát hiện sớm, bệnh sẽ khiến bé học kém.

Biểu hiện:

Tăng động - giảm chú ý là bệnh lấy đi khả năng tập trung của trẻ. Trẻ khó lắng nghe bài giảng hay làm tốt một việc nhà. Trẻ cũng thường hay mơ mộng và thường mắc lỗi, xu hướng tránh những hoạt động đòi hỏi sự tập trung hay có thể gây buồn chán.

Biểu hiện khác là không thể ngồi yên. Một số trẻ sẽ nói nhiều, hay cắt ngang lời người khác hoặc buột miệng trả lời khi giáo viên kết thúc câu hỏi. Trẻ cũng gặp khó khăn khi phải chờ đợi hay suy nghĩ trước khi hành động.

Dựa trên các biểu hiện nói trên, bệnh tăng động ở trẻ được phân làm 3 thể chính:

- Thể hiếu động và bốc đồng: Thường gặp ở trẻ em khi có trên 6 biểu hiện về hiếu động và các biểu hiện về bốc đồng hoặc ít hơn 6 biểu hiện về kém tập trung.

- Thể kém tập trung: thường gặp ở trẻ lớn và người lớn khi có ít hơn 6 biểu hiện về hiếu động và bốc đồng hoặc nhiều hơn 6 biểu hiện về kém tập trung.

- Thể hỗn hợp vừa hiếu động vừa kém tập trung: ở trẻ lớn trên 7 tuổi với nhiều hơn 6 biểu hiện về kém tập trung và hiếu động, bốc đồng.

Hậu quả:

Nếu không điều trị, bệnh tăng động có thể ảnh hưởng tới sự phát triển về mặt xã hội và trình độ học vấn của trẻ, dẫn tới kết quả học tập kém nên cần có 1 trường chuyên biệt dành cho các em bị mắc bệnh này.

Trẻ bị hiếu động thái quá, hay cắt ngang việc người khác có thể gây rắc rối trong việc kết bạn. Chứng tăng động - giảm chú ý cũng làm tăng nguy cơ trầm cảm và các rối loạn lo âu ở trẻ.

Điều trị:

Việc điều trị hiện nay gồm can thiệp về tâm lý và hành vi (chẳng hạn như cải thiện môi trường học tập, làm việc), việc dùng thuốc cần có chỉ định của bác sĩ chuyên khoa.

Khi trẻ có những biểu hiện của bệnh tăng động, cần nhanh chóng đưa đến khám tại các cơ sở y tế chuyên tư vấn khoa tâm thần để được xử trí kịp thời.

 

Alobacsi

Read more »

Bệnh u não ở trẻ em

Trong số các loại khối u ở trẻ thì u não là nguyên nhân gây tử vong hay gặp nhất. Thường là u nguyên phát, hiếm có u thứ phát.

Dấu hiệu nhận biết

Bệnh có nhiều dấu hiệu khác so với u não ở người lớn là đầu to, thóp phồng, thóp giãn, giãn khớp sọ (hay gặp ở trẻ dưới 2 tuổi), thường gặp nhất là đau đầu, buồn nôn, nôn (buổi sáng), thay đổi tính tình, dễ bị kích thích, ngủ gà hay trì trệ, chậm tiếp thu, dễ lầm với viêm xoang...

Rối loạn do chèn ép tiểu não, hành não, thân não và cầu não: Khi bị u ở hố sau, bệnh nhi đứng không vững, không đi được, đi lại loạng choạng, mất điều hòa động tác như quá tầm, sai hướng.

U não trẻ em chiếm 15% ung thư ở trẻ dưới 16 tuổi. Tỷ lệ mới mắc u não là 5-10/100.000 trẻ/năm.   Mỗi năm ở Mỹ phát hiện khoảng 2000-2200 ca u não ở trẻ.   Tại Khoa Phẫu thuật thần kinh, Bệnh viện Việt Đức mỗi năm mổ 150-200 ca u não trẻ em.

Dấu hiệu thần kinh khu trú: rối loạn nội tiết, đái nhạt, chậm dậy thì, lùn tuyến yên, phát triển không bình thường tùy vị trí của u.

U chèn ép dây thân kinh số 2 gây nhìn mờ, bán manh, đôi khi mù, rối loạn thức - ngủ.

U chèn ép dây 8 gây ù tai, nghe kém hoặc điếc. U vùng trán gây rối loạn hành vi, u vùng ngôn ngữ gây nói khó, nói ngọng hay câm. Bệnh nhi có thể bị động kinh, liệt mặt, khó nuốt.

U chèn ép vùng vận động gây liệt chi, liệt nửa người. U ở hố sau, phần trên tủy sống có thể khiến bệnh nhi đau sau gáy, khó quay cổ, liệt tứ chi, rối loạn cảm giác chi, rối loạn cơ tròn...

U não ở hố sau thường có dấu hiệu tăng áp lực trong sọ, não úng thủy, hội chứng tiểu não, liệt dây thần kinh sọ hoặc chèn ép thân não và hành tủy. U ở trên lều thường chỉ có dấu hiệu tăng áp lực trong sọ, động kinh. Hoặc u ở vùng tuyến yên, tuyến tùng hay trong não thất có những đặc điểm riêng.

Tóm lại, dấu hiệu u não ở trẻ em đôi khi rất khó khám. Trẻ có thể chỉ bị nôn hay đau đầu bất thường nên hay bị chẩn đoán muộn. Nếu nghi ngờ u não nên chụp cắt lớp vi tính hoặc cộng hưởng từ.

Các phương pháp chẩn đoán

Cộng hưởng từ và cắt lớp vi tính là 2 thăm dò có vai trò quan trọng để chẩn đoán u não ở trẻ. Những thăm dò hình ảnh khác có giá trị gợi ý hoặc bổ sung thêm trong chẩn đoán và điều trị.

Điều trị

Phẫu thuật: Phẫu thuật triệt để khối u là biện pháp điều trị tốt nhất cho trẻ em, tuy nhiên điều đó lệ thuộc vào nhiều yếu tố như vị trí, kích thước và mức độ xâm lấn khối u, kinh nghiệm phẫu thuật viên, vấn đề gây mê hồi sức và vấn đề di chứng sau mổ.

Điều trị não úng thủy: Trên 30% u não hố sau có não úng thủy trước và sau điều trị. Mổ nội soi não thất là phẫu thuật rẻ tiền, nhanh, ít biến chứng, ít di chứng và tái lập tuần hoàn nước não tủy một cách sinh lý hơn. Mổ nội soi não thất còn tránh được di căn khối u ác tính từ não xuống ổ bụng.

Xạ trị: Có tác dụng trong một số loại u não trẻ em. Điều trị xạ trị là cần thiết nếu còn sót u sau phẫu thuật. Tuy nhiên, xạ trị có thể ảnh hưởng lâu dài tới sự phát triển của trẻ nên phải cân nhắc kỹ. Một số trường hợp có thể chờ đợi tới khi trẻ lớn sẽ giảm thiểu được tác dụng phụ do tia xạ.

Hóa trị: Chỉ định điều trị cho những u ác tính mức độ cao.
 

TS. Đồng Văn Hệ
(Khoa Phẫu thuật thần kinh, BV Việt Đức)

Read more »

Đau đầu do thuốc tránh thai

Theo các tác giả nước ngoài, tỷ lệ đau đầu do thuốc tránh thai thường giảm dần khi sử dụng thuốc kéo dài nhiều tháng và hết nhanh sau khi ngừng thuốc.

Viên tránh thai phối hợp estrogen-progestin hiện đang được sử dụng rộng rãi ở nhiều nước trên thế giới do thuốc tương đối rẻ tiền, hiệu quả tránh thai cao, đây cũng được coi là hình thức tránh thai hiệu quả nhất hiện nay.

 

Tuy nhiên, khá nhiều tác dụng phụ liên quan đến việc dùng loại thuốc này như đau đầu, buồn nôn, nôn, căng ngực, tăng cân, trầm cảm, giảm hưng phấn, tăng nguy cơ huyết khối, đột qụy..., trong đó, đau đầu là biểu hiện thường gặp nhất và là lý do chủ yếu dẫn đến ngừng sử dụng thuốc. 

Thuốc tránh thai

Viên tránh thai phối hợp có thể gây ra một đợt đau đầu mới hoặc làm nặng tình trạng đau đầu đã có từ trước.

 

Theo các tác giả nước ngoài, tỷ lệ đau đầu do thuốc tránh thai thường giảm dần khi thuốc được sử dụng kéo dài nhiều tháng và hết nhanh sau khi ngừng thuốc. Cũng theo nghiên cứu của một số tác giả nước ngoài, nguy cơ đau đầu và nhất là đột qụy do tắc mạch não liên quan đến thuốc tránh thai tăng cao ở những phụ nữ mà bản thân hoặc trong gia đình có những người mắc các bệnh đau đầu từ trước, đặc biệt là chứng đau nửa đầu (Migraine).

 

Do đó, những người này được khuyên nên tránh sử dụng viên tránh thai phối hợp và thay thế bằng các hình thức tránh thai khác không gây đau đầu như đặt vòng tránh thai...

 Với những phụ nữ không có bệnh đau đầu từ trước, nguy cơ gây đau đầu của viên tránh thai thấp hơn rõ rệt so với lợi ích mà thuốc đem lại.

 

Nguy cơ đau đầu do thuốc tránh thai phối hợp tăng lên theo tuổi và cao nhất ở những phụ nữ trong độ tuổi 35 - 40, nhưng không phụ thuộc vào hàm lượng progestin trong thuốc. Đáng lưu ý là ngay ở những đối tượng có nguy cơ cao, trong một số trường hợp, tình trạng đau đầu có từ trước có thể được cải thiện sau dùng thuốc tránh thai. Một số loại thuốc đã được thử nghiệm với mục đích dự phòng đau đầu do thuốc tránh thai như hỗn hợp các vitamin, thuốc lợi tiểu nhưng đều không chứng minh được hiệu quả.

Theo BS. Nguyễn Trường - Sức khỏe & đời sống

Read more »